Ský á augasteini

Augasteinninn er mjúkur og breytir auðveldlega um lögun hjá þeim sem yngri eru. Með hækkandi aldri breytist augasteinninnn, hann harðnar og stækkar. Ský á augasteini nefnist það þegar tærleiki augasteinsins minnkar og sjónin skerðist. Ský á augasteini getur komið fyrir á öllum aldri en algengi þess eykst mikið með hækkandi aldri. Eina meðferðarúrræðið er að fjarlægja augasteininn og setja gerviaugastein í staðinn. Talið er að útfjólubláir geislar sólarinnar séu helsti orsakavaldur skýs á augasteini. Sykursýki, barksterar og reykingar auka á áhættuna.

Einkenni

Eitt eða fleira af eftirfarandi geta m.a. verið einkenni skýs á augsteini: þokusjón, versnun á nætursjón, glýja (t.d. útdregin ljós), versnun á nætursjón, aukin nærsýni (getur átt auðveldara með lestur án gleraugna tímabundið), versnun á lessjón, tvísýni, minnkað litaskyn (daufari litir). Ofantalin einkenni geta einnig verið vegna annarra augnsjúkdóma og því eiga þeir sem hafa þessi einkenni að leita til augnlæknis.

Meðferð

Meðferðin við skýi á augasteini er fólgin í aðgerð þar sem augsteinninn er fjarlægður og gerviaugasteinn settur í staðinn. Ef ský á augasteini veldur sjúklingi einkennum (sbr. ofan), sérstaklega ef þau hamla daglegu lífi, er rétt að íhuga skurðaðgerð. 

Nýjar tegundir gerviaugasteina

Sjúklingar sem fá hefðbundna gerviaugasteina fá yfirleitt góða sjón, sérstaklega til að sjá frá sér. Flestir sjúklinganna þurfa þó að nota gleraugu til að sjá vel nálægt sér, t.d. við lestur.

Stöðugt eru í þróun nýjar tegundir gerviaugasteina sem eiga það sameiginlegt að gera einstaklinga minna háða gleraugum. Rannsóknir sýna að um það bil 8 af hverjum 9 sjúklingum sem fá þessar tegundir gerviaugasteina þurfa aldrei að nota gleraugu. Þessir gerviaugasteinar eru spennandi valkostur við hefðbundna gerviaugasteina fyrir þá sem eru með ský á augsteini og vilja geta séð sem mest án gleraugna eftir augasteinsaðgerð. Þeir eru ekki síður spennandi kostur fyrir þá sem eru þreyttir á gleraugunum og vilja geta séð bæði nálægt sér og frá sér gleraugnalaust.

Hér að neðan má sjá fróðlegt myndband um ský á augasteini frá Óskari Jónssyni augnlækni.